Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Basın Kartı Rehberi: Başvuru Şartları ve Kart Türleri 2026
Blog Article
Basın kartı nasıl alınır? Göreve bağlı, serbest ve sürekli kart türleri, başvuru şartları, gerekli belgeler ve Komisyon süreci bu rehberde toplandı.
Gazeteciler için basın kartı, meslek hayatının resmî kimliği niteliğindedir. Kamu ve özel tüm kurumlarca kabul edilen bu kart, eksiksiz hazırlıkla başvurulduğunda çok daha kolay biçimde alınabilir .
Elinizdeki bu rehberde; kart türlerini, genel ve özel şartları, kuruluşların taşıması gereken nitelikleri, başvuru aşamalarını, başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın iade edilmesi gereken durumları yönetmelik maddelerine dayanarak açıklıyoruz. Amacımız, rehberin sonunda başvurunuzu kendinizden emin şekilde hazırlayabilmeniz .
Basın Kartı Nedir?
Basın kartı; 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek maddelerine dayanan, İletişim Başkanlığınca düzenlenen ve resmî ya da özel tüm kuruluşlarca geçerli sayılan bir gazeteci kimliğidir. Halk arasında yaygın olarak "sarı basın kartı" diye anılır .
Kart, başvuranın yalnızca kendi beyanıyla talep edebileceği bir belge değildir. Çoğu başvuruda kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, kuruluşun da yönetmelikteki nitelikleri taşıması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru çift taraflı bir değerlendirmedir: hem başvuran hem işveren değerlendirilir.
Sarı Basın Kartı Ne Anlama Gelir?
Gündelik dilde kullanılan "sarı kart" tabiri, yönetmelikte ayrı bir tür olarak geçmez ; kartın uzun yıllardır kullanılan rengine atıfla ortaya çıkmış yaygın bir ifadedir. Mevzuatta yalnızca beş tür sayılır ve uygulamada "sarı kart" dendiğinde çoğu zaman göreve bağlı basın kartı düşünülür.
Basın Kartının Hukuki Dayanağı
Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu kanuni dayanakla hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu düzenleme , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırarak onun yerini almıştır .
Metinde 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile önemli güncellemelere gidilmiştir . Bu revizyonla; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının dikkate alınacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar yeniden tanımlanmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı da girmiştir.
- Kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu, ek 1-8. maddeler
- Ayrıntılı kurallar: 2023 tarihli yönetmelik metni
- Güncelleme: 6/6/2024 tarihli değişiklik yönetmeliği
- İş hukuku boyutu: 5953 sayılı Kanun kapsamındaki fikir işçisi statüsü
- Davranış kuralları: 195 sayılı Kanun kapsamındaki basın ahlak esasları
Altını çizmek gereken bir nokta: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız yerinde olur .
Basın Kartı Türleri Nelerdir?
Yürürlükteki düzenlemeye göre beş farklı kart türü bulunur . Her türün kapsadığı kişiler ve aranan şartlar ayrı ayrı belirlenmiştir. Doğru türe başvurmak , zaman kaybını önler.
1. Göreve Bağlı Basın Kartı
Bir yayın kuruluşunun kadrosunda çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının ve enformasyon görevlilerinin aldığı karttır. En çok başvurulan kart türü budur; başvuranın genel şartların hepsini taşıması gerekir. TRT kanalıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı istenmez .
2. Süreli Basın Kartı
Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Yabancı gazetecinin ; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kurumunun idare merkezinin olduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu getirmesi gerekir. Kart, görev süresini geçmeyecek şekilde verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.
3. Geçici Basın Kartı
Türkiye'ye belirli bir haber, zirve ya da etkinlik için geçici olarak gelen yabancı gazetecilere yönelik karttır. Bu kart, görev süresi esas alınarak en fazla üç ay için verilir ve talep hâlinde bir defaya mahsus uzatma yapılabilir.
4. Serbest Basın Kartı
Kısa süreli işsizlik dönemindeki ya da yurt dışında bağımsız çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarının alabileceği karttır. Serbest kart başvurusunun, en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde yapılması zorunludur . Kart süresi, daha önce kart taşınan yıla göre farklılaşır:
- Beş yıla kadar kart taşıyanlara 12 ay
- Beş ila on yıl arası kart taşıyanlara 18 ay
- Kart kıdemi 10 yılın üzerinde olanlara 24 ay süreli kart
Yabancı bir ülkede bağımsız olarak serbest gazetecilik yapanlarda da durumun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından onaylanması şarttır.
5. Sürekli Basın Kartı
Meslekte en az 18 yılını doldurmuş medya mensuplarına ve 18 yıl kart taşımış enformasyon görevlilerine ömür boyu verilir. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayı hesaba katılır. Sürekli kart için 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme şartı aranmaz ; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilemez.
Basın Kartı Şartları Nelerdir?
Hangi türe başvurursanız başvurun, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki genel şartlar aranır . Bu şartlardan tek biri dahi sağlanmazsa başvuru kabul görmez :
- En az 18 yaşında olmak.
- En az lise veya eşdeğeri bir okulu bitirmiş olmak.
- Kısıtlı veya kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak.
- Kasten işlenmiş bir suç nedeniyle 5 yıl veya üzeri hapis cezası almamış olmak.
- Yönetmelikte tek tek sayılan şantaj, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet ve benzeri suçlardan mahkûmiyeti bulunmamak.
- 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 6415 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
- 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesiyle çalışmak ve işler arasında bir aydan uzun boşluk bırakmamak.
- Medya dışı herhangi bir ticari işle uğraşmamak.
Son iki şart ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi kimliğiyle başvuranlardan ayrıca görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı istenir .
Sahada en çok görülen hata, çalışanın 5953 yerine 4857 sayılı Kanun'a tabi gösterilmesidir. Başvurudan önce sözleşmenizi mutlaka kontrol edin .
Kart Alamayacak Olanlar Kimlerdir?
Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele bu kapsamda kart verilemez. Mesela bir şirketin kurumsal iletişim biriminde çalışan editör, içerik üretse bile bu belgeye hak kazanamaz.
Medya Kuruluşlarında Aranan Şartlar ve Kontenjanlar
Kişisel şartları taşımak tek başına yetmez; başvuranın işvereni olan medya kuruluşunun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri karşılaması gerekir. Bunun yanında yayın türü ve ölçeğine göre kart alabilecek pozisyonlar ve kota ayrı ayrı belirlenmiştir .
Yazılı Basın: Gazete ve Dergiler
Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunması , beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması şarttır . Kontenjan , sayfa yüzölçümüne ve yayın sıklığına göre belirlenir ; mesela yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru kabul edilmez .
Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum
Ajansların ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi yapmış olması aranır . On gazete veya beş yaygın yayıncıyla sözleşmeli, on gazeteci istihdam eden ajanslarda kontenjan sınırı uygulanmaz .
RTV Kuruluşları
RTV şirketlerinin 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması gerekir . Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı uygulanmaz; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haberle ilgisi olmayan pozisyonlardakilere, sayılan unvanları taşısalar bile kart verilemez.
Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri
Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa sunması , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının kesintisiz erişime açık olması , özgün ve güncel günlük haber veya yorum içeriği yayımlaması ve yazı ve görsellerin başka yayından aynen alıntı barındırmaması gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına bağlıdır :
- 4 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 4 çalışan
- 5-9 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 9 çalışan
- On ve daha fazla sigortalı çalışanı olan sitelerde sınırlama uygulanmaz
İnternet sitelerine özgü unvan listesinde muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni nesil pozisyonlar da sayılmıştır.
Basın Kartı Başvurusu: Aşama Aşama Süreç
Başvuru tamamen elektronik ortamda başlar , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince takip edilir ve ana hatlarıyla şu aşamalardan geçer:
- İlk iş türü seçin: Çalışma durumunuza göre göreve bağlı, serbest veya sürekli kartın hangisine başvuracağınıza karar verin.
- Evrakları toplayın: Güncel vesikalık fotoğrafınızı, en az altı aylık mesleki çalışma örneklerinizi ve sözleşme bilgilerinizi hazır edin.
- Beyannameyi doldurun: İletişim Başkanlığının internet sitesindeki başvuru beyannamesini elektronik ortamda eksiksiz doldurun ve belgeleri sisteme yükleyin.
- İşveren onayı: Çalıştığınız kuruluşun sahibi ya da sicilde kayıtlı yetkilisi beyannamenizi onaylamalıdır; şifreli sistemi kullanan kurumlarda bu adım elektronik ilerler.
- Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
- Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
- Kartın teslimi: Olumlu karardan sonra kart basılır ve Başkanlığın belirlediği yöntemle teslim edilir.
Ön incelemede şartları taşımadığı görülen başvurular doğrudan Başkanlık tarafından reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri kullanılarak başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru yapmak mümkündür.
Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa göndererek başvurularını yapar . Yabancı gazeteciler ise Başkanlığın sitesindeki farklı bir elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .
Basın Kartı Komisyonu Nasıl Karar Verir?
Basın Kartı Komisyonu, İletişim Başkanlığı temsilcileri, meslek örgütleri, gazeteci sendikası, sürekli kart sahipleri ve akademisyenlerden oluşan bir yapıyla toplam 19 üyeden meydana gelir . Üyelerin görev süresi iki yıldır.
- Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
- Toplantı yeter sayısı 13 üyedir ve görüntülü uzaktan katılım fiziki katılımla aynı sonucu doğurur.
- Salt çoğunlukla karar verilir, çekimser oy kullanılmaz; eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
- Başvurular, toplantı tarihinden en geç beş gün önce kesinleştirilip üyelerle paylaşılır.
- Ret hâlinde gerekçe yazılı olarak tutanağa işlenir.
Karar verilirken adayın mesleki üretimine, eserlerine ve aldığı ödüllere ek olarak işvereni olan yayın organının durumunu da inceler. İnternet haber sitesi çalışanlarında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da dikkate alınır. Bu nedenle erişimi zayıf bir sitede çalışmak, diğer koşullar sağlansa da sonucu olumsuz etkileyebilir .
Basın Kartı Ne İşe Yarar?
Kartın ilk ve en önemli işlevi, gazetecilik faaliyetinin resmî bir kimlikle desteklenmesidir. Bunun dışında mevzuatta somut olarak yer alan birkaç önemli hak mevcuttur:
- Basın trafik kartı: Kart sahipleri isterse trafik kartına başvurabilir; sağlayacağı kolaylıkları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığı birlikte tespit eder.
- Hizmet damgalı pasaport: Yönerge kapsamında yurt dışı görevlendirmesi olan kart sahipleri ve sürekli kart sahipleri bu pasaporttan yararlanabilir.
- Geçerli kimlik: Kart, kamu ve özel tüm kurumlar nezdinde resmî kimlik olarak geçerlidir.
- Haber takibinde kolaylık: Resmî etkinlik, basın toplantısı ve protokol alanlarında akreditasyon süreçleri çoğu zaman bu kart üzerinden yürür.
Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları karta sahip olmaktan değil, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet ilişkisinden doğar . Kartı olmayan bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanır . Belediyelerin veya bazı özel şirketlerin kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise yerelden yerele değişir ; geçerli uygulamayı ilgili kurumdan teyit etmeniz en sağlıklısıdır.
Basın Kartı Geçerlilik Süresi, Yenileme ve Kayıp İşlemleri
Yürürlükteki kurallara göre basılan kartın geçerlilik süresi 10 yıldır . Süresi dolan kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa yeniden Komisyon kararı alınmadan Başkanlıkça yenilenir . Sürekli nitelikteki kart ise ömür boyu verilir ; sadece kartın kendisinin tazelenmesi söz konusu olabilir .
Kaybolan veya kullanılamayacak hâle gelen kartlar için Başkanlığa başvurarak yeni kart isteyebilirsiniz . Kayıp durumunda talebe kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Dikkat edilmesi gereken sınır şudur: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu yılda en fazla iki defa mümkündür .
Kart ve hizmet bedeli konusunda yönetmelik, maliyeti geçmeyecek şekilde kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini belirtir . Güncel tutar Başkanlıkça ilan edildiğinden, başvuru ekranındaki bilgiyi esas almanız gerekir .
İade, İptal ve Bildirim Yükümlülükleri
Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , söz konusu değişiklik değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak iletilmelidir. Kart; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde otuz gün içinde Başkanlığa geri verilir . İade edilmesi gereken eski kart teslim edilmedikçe yeni başvuru değerlendirilmez .
Başkanlık kartı şu hâllerde iptal eder:
- Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
- Çalışılan kuruluşun gerekli kurumsal şartları artık sağlamaması
- Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
- Etik ihlaller nedeniyle Komisyonun kartı iptal etmesi
Etik ihlal gerekçesiyle kartı iptal edilen kişiye , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeniden kart düzenlenmez . Komisyon, ihlalin mahiyetine göre doğrudan iptal etmek yerine uyarı yoluna da gidebilir. Öte yandan resmî karta benzer kart düzenleyen veya kullananlar hakkında savcılığa suç duyurusu yapılır ; bu kişilere soruşturma ya da kovuşturma tamamlanıncaya kadar kart verilemez.
Özel Statüdeki Başvuranlar: Kamu Personeli ve Yayın Sahipleri
Kart alabilecekler muhabir ve editörlerle sınırlı değildir; yayın sahipleri, kamudaki enformasyon görevlileri ve medya alanındaki sendika ile dernek yöneticileri de başvuru yapabilir . Her grup için farklı belge ve şartlar öngörülmüştür .
Kamuda Enformasyon Görevi Yapanlar
Devlet enformasyon hizmetlerinde istihdam edilen kamu personeli, bu sıfatla başvuru hakkına sahiptir. Beyannamenin üst yönetici tarafından onaylanması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının ibraz edilmesi şarttır. Bu tür dosyalarda Komisyon fiilen yapılan işin medyayla bağlantısına özellikle odaklanır; sadece unvan yeterli sayılmaz .
İmtiyaz Sahipleri ve Yöneticiler
Gazete, dergi ve internet sitelerinin imtiyaz sahipleri ile RTV kuruluşlarının yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Söz konusu yöneticilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; ancak yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar aranmaya devam eder.
Meslek Örgütü Yöneticileri
Medya alanında faaliyet göstermeleri şartıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetim kadroları da başvuru yapabilir . Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara bu imkân tanınmaz.
Kurumların Denetimdeki Sorumlulukları
İletişim Başkanlığı, kartların geçerliliğini koruyup korumadığını periyodik olarak inceler. Medya kuruluşları, istenmesi hâlinde kart sahibi personelin kimlik, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini gösteren onaylı listeyi iletmekle yükümlüdür . Kontrol esnasında mesleki çalışmalar da istenebilir ; bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen kuruluş sahibi uyarı alır.
Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler
Beyannameyi göndermeden önce bu kontrol listesini baştan sona kontrol etmeniz, olası ret kararlarını ciddi biçimde engeller:
- 18 yaş ve lise mezuniyeti şartlarını karşılıyorum.
- Adli sicilimde engel teşkil eden bir kayıt bulunmuyor.
- 5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
- En az altı aylık döneme ait imzalı haber ve içerik örneklerim hazır.
- İşverenimin kurumsal şartları ve kontenjanı başvuruma izin veriyor.
- Pozisyonum, yönetmelikteki unvan listesine uygun.
- Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.
Listedeki maddelerden biri bile eksikse , eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak çok daha doğru bir yaklaşımdır Seçim Yazılımı . Zira reddedilen bir dosya yeniden başvuruyu mümkün kılsa da süreci aylarca uzatabilir .
Ret Almamak İçin Kaçınılması Gereken Hatalar
Reddedilen dosyaların büyük bölümü, aslında önlenebilir ihmallerden ileri gelir. En sık karşılaşılan sorunlar ve çözüm yolları şunlardır :
- Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
- Eksik iş örneği → Son altı aya ait, size ait olduğu net anlaşılan çalışmaları ekleyin.
- Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
- Çalışmaya ara verme → İşten ayrıldıysanız bir ay içinde ya yeni işe başlayın ya da serbest kart için başvurun.
- Bildirim yükümlülüğünü atlamak → İş yeri veya unvan değişikliğini bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirin.
- Kartı elde tutmak → İade gereken durumlarda eski kartı teslim etmeden yeni başvuru yapmayın.
Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Bölgesel bir televizyonda kameraman olarak çalışan bir gazeteci, kurumdan ayrıldıktan yaklaşık altı hafta sonra yeni bir işte işe başlıyor . Arada bir aylık süre aşıldığı için kesintisiz çalışma şartı sağlanamıyor. Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , sürekliliğini koruyabilirdi .
Haber Sitesi Sahipleri İçin Kart Rehberi
2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri basılı yayınlarla aynı çatı altına alındı ve bu sitelerin çalışanları da kart alabilir duruma geldi. Ancak her internet sitesi otomatik olarak uygun sayılmaz. Ekibinizin karta başvurabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:
- Yasal kayıt: Savcılığa beyanname verip alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunun.
- Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
- Sigortalı kadro: 5953 sayılı Kanun kapsamında en az dört sigortalı çalışan, kart başvurusunun asgari eşiğidir.
- İçerik kalitesi: Günlük, özgün ve kaynağı belirtilmiş haberlerle yayın yapın.
- Süreklilik: Kesintisiz yayın şartı için sağlam hosting ve düzenli yedekleme kullanın.
- Ziyaretçi verisi: Komisyon trafik verisine baktığı için okur sayınızı ve istatistiklerinizi takip edin.
Bir internet haber sitesi için bu şartların önemli bir kısmı , yayın altyapınızla doğrudan ilişkilidir . Mevzuata uygun künye, istikrarlı yayın ve izlenebilir okur verisi, siteyi yöneten ekip için ihmal edilmemesi gereken unsurlardır.
Basın Kartı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Kart başvurusunda üniversite diploması şart mı?
Lisans diploması aranmaz. Yönetmelik en düşük eğitim düzeyi olarak lise veya dengi okul mezuniyetini arar ; yani lise mezunları da karta başvurabilir . Bununla birlikte Komisyon mesleki çalışmalarınızı, eserlerinizi ve ödüllerinizi inceler; güçlü bir çalışma dosyası eğitim belgesi kadar belirleyicidir .
Başvurudan sonra kart ne zaman çıkar?
Mevzuatta belirli bir süre yazmaz. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine alınır . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için bekleme süresi dosyanın hangi toplantıya yetiştiğine göre farklılaşır .
Freelance gazetecilere kart verilir mi?
Belirli şartlarla mümkündür. Serbest basın kartı, bir kurumda en az bir yıl çalıştıktan sonra ayrılan ve bir ay içinde başvuru yapanlara ve durumu büyükelçilik veya konsoloslukça teyit edilen yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilir . Hiç kurumsal çalışma geçmişi olmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar için bu yol açık değildir .
Kişisel blog veya YouTube kanalı ile kart alınır mı?
Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, sadece bu yayınlara dayanarak başvuru şartlarını karşılayamaz. Bu belge, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri gerektirir . Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü sıfatıyla çalışan biri karta başvurabilir .
Basın kartı ücretli mi?
Düzenleme, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini düzenler. Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça ilan edilir; bu yüzden son durumu Başkanlığın resmî kanallarından teyit etmelisiniz.
İptal edilen kart yeniden alınabilir mi?
İptal gerekçesi ortadan kalktıktan sonra tekrar başvurmak mümkündür . Yalnız basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeni kart verilemez. Belirli suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri tamamlanmadıkça kart verilemez.
Yabancı gazeteciler Türkiye'de basın kartı alabilir mi?
Evet. Türkiye'de yerleşik görev yapanlar süreli karta, kısa süreli görevle gelenler geçici karta başvurur. Her iki türde de çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu gerekir; yabancı gazetecilere sürekli kart ve basın trafik kartı verilmez .
Basın kartı; doğru türün seçilmesi, kişisel ve kurumsal şartların birlikte sağlanması ve belgelerin eksiksiz hazırlanmasıyla alınabilen resmî bir gazeteci kimliğidir. Beyannameyi doldurmadan önce sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygunluğunu , işvereninizin kurumsal şartlarını ve altı aylık mesleki çalışma belgelerinizi netleştirmeniz, sürecin uzamasını büyük ölçüde azaltır .
Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Resmî işlemler için her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme niteliğindedir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .
basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı
Report this page